12 April 2018

Ուսումնական ապրիլ

ՆԱԽԱԳԾԵՐՈՎ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ՍՏՈՒԳԱՏԵՍ
Ապրիլի 3-7



Ապրիլի 9-14
Գործնական քերականություն
1. Դուրս գրի´ր  ուղղակի խոսքով նախադասությունները, ուղղակի խոսքը դարձրու անուղղակի:
Աստաֆյան փողոց: Եվրոպա կատարած շրջագայությունից վերադարձել էր բանաստեղծ Չարենցը և ֆիլհարմոնիկի լեփ-լեցուն դահլիճում իր տեսած քաղաքների մասին: Գավառականից մայրաքաղաքի վերածված փոքրիկ ու ծուռումուռ Երևանի բնակիչներն ամենատարբեր հարցեր էին տալիս բանաստեղծին: Հանկարծ դահլիճի վերջում նստած մի գունատ տղա հարցրեց.
-Իսկ ո՞րն է աշխարի ամենագեղեցիկ փողոցը:
Չարենցը նայեց նրան,զգաց, որ սիրահարված մեկն է,ու ոչինչ չասաց: Տղան կրկնեց հարցը: Չարենցը մի քիչ էլ լռեց ու ասաց.
-Հա´ տեսել եմ, շատ գեղեցիկ փողոցներ եմ տեսել, բայց իմ տեսած ամենագեղեցիկ փողոցը գտնվում  է Երևանում: Դա Նայիբի քուչեն է:
Իսկ Նայիբի քուչեն Երևանի ամենանեղ ու կեղտոտ փողոցն էր: Եթե երկու աքաղաղ անցնեին այդ փողոցով, մեկը մյուսին կխանգարեր: Այդ փողոցից  դուրս էին գալիս լվացքի ու կենցաղային օգտագործման  այլ ջրեր ու առու դառնում: Այնպես որ, ոչ մի պատուհան ,  ոչ մի պատշգամբ  ու բակ չէր բացվում այդ փողոցի վրա: Թերևս հին թուրքական թաղամասերից  էր մնացել:
Տղան նեղացավ , որ Չարենցն իրեն ծաղրում է: Բանաստեղծը պարզաբանեց.
-Նայիբի քուչեն աշխարհի  ամենալավ փողոցն է, որովհետև… այնտեղ է ապրում իմ սիրած աղջիկը:

Հանկարծ դահլիճի վերջում նստած մի գունատ տղա հարցրեց.
-Իսկ ո՞րն է աշխարի ամենագեղեցիկ փողոցը:
Հանկարծ դահլիճի վերջում նստած մի գունատ տղա հարցրեց, թե որն է աշխարհի ամենագեղեցիկ փողոցը:
Չարենցը մի քիչ էլ լռեց ու ասաց.
-Հա´ տեսել եմ, շատ գեղեցիկ փողոցներ եմ տեսել, բայց իմ տեսած ամենագեղեցիկ փողոցը գտնվում  է Երևանում: Դա Նայիբի քուչեն է:
Չարենցը մի քիչ էլ լռեց ու ասաց, որ շատ գեղեցիկ փողոցներ է տեսել, բայց իր տեսած ամենագեղեցիկ փողոցը գտնվում է Երևանում: Դա Նայիբի քուչեն է:
Տղան նեղացավ , որ Չարենցն իրեն ծաղրում է: Բանաստեղծը պարզաբանեց.
-Նայիբի քուչեն աշխարհի  ամենալավ փողոցն է, որովհետև… այնտեղ է ապրում իմ սիրած աղջիկը:
Բանաստեղծը պարզաբանեց, որ Նայիբի քուչեն աշխարհի ամենալավ փողոցն է, որովհետեվ այնտեղ է ապրում իր սիրած աղջիկը:


2. Փակագծում տրված հարցին պատասխանող նախադասություն ավելացնելով՝ տրված պարզ  նախադասությունները բարդացրու:
Նավակն արդեն մոտեցել էր:(ո՞ւմ)
Նավակն արդեն մոտեցել էր նավահանգստում անտարբեր կանգնած նավաստիներին:
Սա պատմություն է այն մասին:(ինչի՞)
Սա պատմություն է այն մասին, թե ինչպես տղան հասավ իր երազանքին:
Արդեն շատ հեռու եք:(ումի՞ց)
Արդեն շատ հեռու եք այն մարդկանցից, ում հանդիպեցինք կեսօրին:
Դեռ կլսեք նրանց մասին:(ո՞ւմ մասին)

Դեռ կլսեք նրանց մասին, ում այսօր նախատում էիք:

06 April 2018

Նկատել հաճելին

Նկատել հաճելին
(թարգմանություն ռուսերենից)

1. Յուրաքանչյուր ակնթարթ լի է հաճելի պահերով: Եվ այն՝ինչքան ես կարող եմ վայելել հաճելին, կախված է այն նկատելու իմ կարողությունից: Օրինակ՝ նկատե՞լ եմ ես արդյոք այն կոկոսով ապուրի համի բոլոր երանգները, որն ուտում էի ճաշին:
2. Հաճելին կարող է շատ տարբեր լինել. մարմնում, ձայներում, նրանում, ինչ-որ ես տեսնում եմ իմ առջև: Մենք որդուս հետ 9-10 ամսականից մի խաղ ենք խաղում. «Մարմնում ո՞րտեղ է հիմա հաճելի», ներքին ուշադրությամբ սովորում ենք գտնել այդպիսի մասերը: Նա մատնացույց է անում մեկ այտի վրա, մեկ փորի և այլն: (Նույն խաղը, օգնում է ցավի ժամանակ ցույց տալ ցավացող մասի ուղիղ տեղը, իսկ հետո ուշադրությունը շեղել այն մասերին, որտեղ հաճելի է. Ցավը տանելը, այդ դեպքում ավելի հեշտ է դառնում, տղաս արագ շեղվում է):
3. Եթե այն, ինչ ես ապրում եմ բաժանենք «հաճելիի», «տհաճի» և «չեզոքի», չեզոք ապրումները նույնպես պարգևում են հաճելի պահեր:
4. Հանգիստն ու բացակայությունը կարող են ընկալվել որպես հաճելի մի բան: Օրինակ՝ձայներում կամ մտքերում լռությունը: Ենթադրենք, սառնարանը հենց նոր աղմկում էր և հանկարծ դադարեց: Եվ միանգամից շատ հաճելի է:
5. Ուշադրության որակը կարող է ինքն իրեն դառնալ հաճելի բան, նույնիսկ եթե ուշադրության առարկան ինչ-որ տհաճ բան է:
6. Գոյություն ունի խորը-հաճելի զգացողությունների մի շարք: Օրինակ՝ կարեկցանք, ուրախություն, ընկերասիրություն, երախտագիտություն: Ամեն օրն ավարտելով փոքրիկ երախտագիտությունով`ես օրվանից հաճելի զգացողություն եմ թողնում:
7. Կյանքը կարելի է չափել ոչ թե երկարությամբ, այլ խորությամբ և լիությամբ: Կյանքի ամբողջականությունը կախված է ուշադրությունից. որքան ես կարողանում նկատել այն, ինչ կատարվում է (հաճելին այդ թվում):
Դուք նկատե՞լ եք, որ լինում են օրեր, որոնք այնքան հագեցած, պայծառ և յուրահատուկ են, որ ամիսներ են թվում:

Աղբյուրը՝ sobiratelzvezd.ru

Դու երբեք բաց չես թողնում կյանքը

Դու երբեք բաց չես թողնում կյանքը
(թարգմանություն ռուսերենից)

Դու երբեք բաց չես թողնում կյանքը: Կյանքն այնտեղ է, որտեղ դու գտնվում ես: Դու քեզ երջանիկ ես զգում, երբ դու լիովին ներկա ես, ընկե՛ր, և քո ուշադրությունը չի բաժանվում սրա և նրա միջև: Երբ քո կեսն այստեղ է, մյուս կեսն ուզում է լինել այնտեղ, որտեղ էլ որ «այն» չլինի:
Բավականությունը, որը դու փնտրում ես, երբեք փնտրելով չի գտնվելու: Բավականություն նշանակում է սիրել այն տեղը, որտեղ դու կաս: Դա նշանակում է, որ դու լիանում ես ներկա պահով հետաքրքրասիրությամբ, խոստովանությամբ, և երախտագիտություն, և նույնիսկ սիրում ես քո այն մասերը, որոնք չեն կարող սիրել, որոնք չգիտեն ինչպես սիրել, կամ ինքն իրեն արժանի զգալ: Այդ հսկա երջանկությունը գերազանցում է նույնիսկ մեր ժամանակավոր դժբախտությունը:
Այն ընդարձակ է, ինչպես երկինքը, մեծ, ինչպես օվկիանոսները: Դա մեր իրական բնությունն է: Եվ երբ մենք դադարում ենք փնտրել այն, երբ մենք ծնկների վրա ենք ընկնում և հանձնվում, մենք հասկանում ենք, որ այն այստեղ է: Այնքան մոտիկ, այնքան ինտիմ, երբեք չբացակայող, երբեք չկորած, միշտ մոտ: Դա այն սերն է, որը մենք միշտ փնտրում ենք: Դա տունն է:

Աղբյուրը՝ sobiratelzvezd.ru

08 March 2018

Նախագիծ «Կարդում ենք Չարենց»

ՉԱՐԵՆՑԻ ՌՈՒԲԱՅԱԹՆԵՐԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ

«Մի անցորդ անցավ քաղաքից այս
Ու գնաց, ու չեկավ նա ետ։
Եվ քաղաքը— կրկի՛ն գեղեցիկ է,
Նայում եմ նրան— թեև ե՛ս։»
Այս քառյակում Չարենցն ուզում է ասել, որ անհատից ոչինչ կախված չէ: Անփոխարինելի մարդիկ չկան: Ինչպես ասում է նա, անցորդը հեռացավ, բայց միևնույն է քաղաքը մնաց գեղեցիկ:

« հարուստ չե՛ս եղել երբեք,— դու կյանքում միայն աշխատել ես.
Դու ունես մկանուտ ձեռքեր,— դու կյանքում միայն աշխատել ես,
Դու փոխում ես նյութը, բնությունը, դու գիտես, որ ամե՛ն ինչ փոխվում է.—
Կհնձե՛ս դու մի օր կյանքի բերքը— դու կյանքում միայն աշխատել ես։»
Այստեղ ասվում է, որ պետք է աշխատել: Թեկուզ ոչ հիմա, բայց մի օր դու կվարձատրվես քո ամբողջ աշխատանքի համար:

«Ընթացի՛ր դու, մա՛րդ, անդադար, որ ոչինչ քեզ երազ չթվա,
Որ լինես անվախճան ու հար — ու ոչինչ քեզ երազ չթվա,
Որ զգաս, շոշափես դու կյանքը՝ մշտախո՛սը դու այդպիսով —
Եվ դառնա աշխարհը՝ աշխարհ — ու ոչինչ քեզ երազ չթվա։»
Այս քառյակում Չարենցն ասում է, որ պետք է առաջ ընթանալ: Պետք չէ ընկնել երազանքների գիրկը, ոչինչ պետք չէ երազ թվա: Աշխարհն այն ժամանակ կդառնա աշխարհ, երբ մարդը կարողանա զգալ կյանքը:

«Նա կուզեր, որ ողջը նրան միանգամ ընդմիշտ տրվի,
Որ կյանքի իմաստը հուրհուրան միանգամ ընդմիշտ տրվի.
Դու գիտես, որ ընթա՛ցք է աշխարհը, գոյանում է ու լինում անվերջ—
Եվ գուցե քեզ մահը միայն միանգամ ընդմիշտ տրվի։»
Այստեղ ասվում է, որ ոչինչ հավերժական չէ, հավերժական միայն մահն է տրվում մարդուն:

«Ծնվում է, աճում է մի բան յուրաքանչյուր վայրկյան կյանքում.
Մեռնում է, կորչում է մի բան յուրաքանչյուր վայրկյան կյանքում,
Բայց ծնվողը — ծնվում է պայքարով, պայքարո՛վ է մեռնում և մեռնողը,—
Եվ այսպես — կոփվում է ապագան յուրաքանչյուր վայրկյան կյանքում։»
Չարենցն այս քառյակում ասում է, որ յուրաքանչյուր վայրկյան ինչ որ բան ծնվում, կամ մեռնում է, սակայն պայքարով ծնվում է ծնվողը, և մեռնողը մեռնում է պայքարով, ինչի շնորհիվ յուրաքանչյուր վայրկյան կոփվում են աշխարհն ու ապագան:



ՉԱՐԵՆՑԻ «ՈՂՋԱԿԻԶՎՈՂ ԿՐԱԿՆԵՐ»
ԺՈՂՈՎԱԾՈՒԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ

«Ես կարծես դեռ ջահել եմ,
Ինձ կարծես հմայել են:»
Այս տողերում Չարենցն իրեն ջահել է զգում: Նա կարծում է, որ իրեն նորից հմայել են, այսինքն նա սիրահարվել է:

«Ինչպե՞ս երգեմ, չգիտեմ, կարմիր հմայքը քո այս,
Ինչպե՞ս ասեմ աշխարհին, որ աշխարհում արդեն կաս...»
Այստեղ Չարենցն ուզում է նկարագրել իր սիրած աղջկան, սակայն նա չի կարողանում անել դա, քանի որ խոսքեր չի գտնում նրա գեղեցկությունը, հմայքը նկարագրելու համար:

«Նայում եմ՝ օրերի մեջ, հրի մեջ
Երում է, երերում է պատկերդ.
Այնպես դու հեռացել ես, հեռո՛ւ ես,
Հեռո՛ւ է, հեռանում է պատկերդ:»
Այս տողերով Չարենցն արտահայտում է իր կարոտը: Նա անցյալում տեսնում է սիրած աղջկա պատկերը, ով ցավոք սրտի շատ հեռու է իրենից, և շարունակում է հեռվանալ:

«Մրրիկ է կյանքը այս մի,
Թռչում է` հողմից արագ...»
Այստեղ Չարենցն ասում է, որ կյանքը, ժամանակը մրրիկի նման արագ է թռչում: Նա արդեն հեռու է երկրից սակայն իր «երգերն է ասում» իր հայրենիքի համար:

«Թռչի հեռուն` հրկե՛զ. -
Ամեն անցորդ ապրի,
Ամեն անցորդ զգա
Խենթությունը երգիս...»
Այս տողերում Չարենցն ուզում է, որ նրա երգերը բոլորը լսեն, զգան նրա հոգու և երգի խենթությունը:
  


ՉԱՐԵՆՑԻ  «ՏԱՂԱՐԱՆ» ԺՈՂՈՎԱԾՈՒԻ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ

«Բոլո՜րը տամ ու նվիրեմ, ինձ ո՛չ մի հուր թող չմնա՝
Դո՜ւ չմրսես ձմռան ցրտում.— բոլո՜րը քեզ...»
Այստեղ ասվում է, որ Չարենցն իր սիրած էակի համար պատրաստ է ամեն ինչի: Նա կտա իր սրտի բոլոր հրերը, միայն թե իր սիրած աղջիկը չմրսի:

«Անցա, կամաց աչքով արի, ուզի ասեմ՝ ջա՛ն ես, էլի՛,—
Դեմս կեցած մե սա՛ր տեսա — Գյուրջստանի քաղաքումը։»
Այս տողերում երևում է Չարենցի տխրությունը: Նա ասում է, որ տեսավ մի գեղեցկուհու, ուզեց նրան մոտենալ, սակայն տեսավ, որ նրանց միջև մի բաժանող պատ (սար) կա, ինչը հասկանալուց հետո նա նորից սկսեց տխուր իր «երգերն ասել»:

«Երթամ — ուրիշ գոզալների գիրկը դնեմ գլուխս տաք՝
Քո էդ անուշ, ազիզ տեսքով հարբած ըլիմ մինչև էգուց։»
Այստեղ ասվում է, որ Չարենցը շատ է սիրում իր նախկին կնոջը, իինչքան էլ նա ընկնի ուրիշ աղջիկների գիրկը, միևնույն է իր աչքերի առաջ կնոջ անուշ պատկերն է:

«Գոզալը լաց կըլի, կընկնի արցունքը —
Գերեզմանիս մարմար քարին կմնա։»
Այս տողերով Չարենցն ուզում է ասել, որ ամեն ինչ մնալու է այնպես ինչպես կա, թեկուզ իր մահից հետո՝ ոչինչ չի փոխվելու, բացի նրանից, որ կինը լաց է լինելու իր գերեզմանի մոտ:

«Գնա՛ կուզես Ֆռանգստան, ամենամեծ քուչեքը տես՝
Սրտիդ ուզած տեղը միակ — սիրեկանի թաղն է էլի։»
Այստեղ Չարենցն ուզում է ասել, որ ինչքան էլ ավելի գեղեցիկ, լավ երկրներ գնաս ու տեսնես այնտեղի ամենամեծ բակերը, միևնույն է քո սիրեցյալի բակը մնալու է քեզ ամենահարազատը:




ՉԱՐԵՆՑԸ ԵՎ ԵՐԱԺՇՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

Չարենցի բանաստեղծությունների հիման վրա շատ կոմպոզիտորներ գրել են երգեր: Ինձ հաջողվեց գտնել այդ երգերից մի քանիսը և ներկայացնել ձեզ:

«Ես իմ անուշ Հայաստանի» - երաժշտություն՝ Աշոտ Սաթյան, երգում է՝ ԵՊՀ Մշակույթի կենտրոնի երգչախումբը,
«Տաղ անձնական» - երաժշտություն՝ Ռոբերտ Ամիրխանյան, երգում է՝ Միքայել Պողոսյանը,
«Ամեն տեսակ երգ երգեցի» - երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Օֆելյա Համբարձումյանը,
«Էլի գարուն կգա» -  երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Ֆլորա Մարտիրոսյանը,
«Աշուղ Սայաթ-Նովի նման» - երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Ֆլորա Մարտիրոսյանը,
«Երբ էս հին աշխարհը մտա» - երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Ռուբեն Մաթևոսյանը,
«Երազ տեսա» - երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Ռուբեն Մաթևոսյանը,
«Աշխարհիս մեջ ե՛ս էլ մե օր...» - երաժշտություն՝ Սասուն Պասկևիչյան, երգում է՝ Ռուբեն Մաթևոսյանը։

Նշված երգերից ինձ ամենից շատ դուր եկավ «Տաղ անձնական» երգը, որի երաժշտության հեղինակն է Ռոբերտ Ամիրխանյանը: Ցավոք սրտի ես չկարողացա տեղեկություններ գտնել երգի մասին, սակայն կարող եք լսել այս երգը Ռոբերտ Ամիրխանյանի կատարմամբ:

08 February 2018

Նախագիծ «Կարդում ենք Տերյան»

ԻՄ ՏԵՐՅԱՆԸ

· Ամենահուզիչը «Քո աչքերի դեմ իմ աչքերը՝ կույր» բանաստեղծությունն է:
Հեղինակն ասում է, որ ինքը ոչինչ է իր սիրած աղջկա համեմատ: Նա չի ճանաչում աղջկան, քանի որ չի կարողանում հասնել նրան, սակայն սիրում է նրան ամբողջ սրտով:

· Ամենատխուրը «Սարի ետևում շողերը մեռան» բանաստեղծությունն է:
Այստեղ հեղինակը կարոտում է իր սիրած աղջկան: Նա երկար ժամանակ սպասում է, սակայն աղջիկն այդպես էլ չի հայտնվում: Հեղինակը մտորումների մեջ է. «արդյոք ու՞ր է նա...» 

· Ամենաանհույսը «14 տող» բանաստեղծությունն է:
Այս բանաստեղծության մեջ հեղինակն ինքն իր մասին է խոսում: Գրում է իր անհաջողակ կյանքի մասին՝ որ ոչինչ չունի, մարել են իր բոլոր հույսերը, որ նա կույր, մռայլ և անսեր է դարձել: 

· Ամենաերազկոտը «Խաղաղ գիշերով դու կըզաս ինձ մոտ» բանաստեղծությունն է:
Հեղինակն այստեղ երազում է իր սիրած աղջկա մասին: Պատկերացնում է, թե ինչպես է նրա ձեռքերը համբուրելու, նրա հետ մենակ լինելու, միասին երազելու: Կարծես, նա երազները շփոթում է իրականության մեջ: 


ՎԱՀԱՆ ՏԵՐՅԱՆ
«ՄԹՆՇԱՂԻ ԱՆՈՒՐՋՆԵՐ»
ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԸՆԹԵՐՑՈՒՄ




ՎԱՀԱՆ ՏԵՐՅԱՆ
«ՆԱՄԱԿ ՄԱՐԹԱ ՄԻՍԿԱՐՅԱՆԻՆ»


«…Տխուր է: Արդյոք երազա՞նքն է անիրականալիի մասին, թե՞ կարոտը անդառնալի-հեռավորի մասին. չգիտեմ: Ինչ-որ տարօրինակ զգացողություն է: Կարծես թե նամակը հին, վաղուց ծանոթ, մի ժամանակ մոտիկ և անակնկալ հեռացած մեկից է: Կարծես հարազատ և տարորեն հեռու, գուցե առհավետ, նույնիսկ ամենից հավանական է առհավետ հեռու մեկից: Մի՞թե մենք կհանդիպենք: Մի՞թե կմտերմանանք երբևէ:
«Կուզենայի ավելի մոտիկ…» «Այդպես դասավորվեցին հանգամանքները»:
Ես էլ էի ուզում, հիշո՞ւմ եք:
Ինձ էլ խանգարեցին հանգամանքները: Բայց չէ որ մեզանից յուրաքանչյուրը կարող էր ասել «ուզո՛ւմ եմ»: Եվ մոտենալ: Մի՞թե սարսափելի է մարդուն մոտենալը և մոտիկից նայելը: Երբեմն այո: Բայց չէ՞ որ ամեն մեկը չարժե դրան: Գուցե ես էլ չարժեմ: Իսկ Դո՞ւք: Չգիտեմ: Բայց ես կուզենայի ավելի մոտիկ լինել, ինչպես և դուք, և համենայն դեպս մենք չմոտեցանք: Իսկ գուցե հենց դո՞ւք եք նա, որը չկա այս աշխարհում: Լավ է նրանց համար, ովքեր սիրում են և սիրված են: Նրանց համար հանգամանքներ չկան:
Եթե ես սիրեի՜: … Մի տեսակ քարացել է հոգիս: Սառել է:
Անկամ ու հոգնած:
Գարունն այստեղ աշնան պես է:
Անձրև ու անձրև:
Տխրություն:
Մենակություն: Մշտապես:
Մենք բոլորս այդպես ենք: Տա՛ աստված, որ ուժգին սիրեք, ում որ սիրում եք: Սիրուց լավ բան չկա:
Իսկ ո՞վ կձայնի մեզ մեռածներիս «ելեք»: Ո՞վ կասի մեզ, տրտումներիս ու միայնակներիս հավատով ու տիրական «սիրեցե՜ք և դուք կհաղթեք մահվան»:
Անձրև է: Ցեխ: Գիշեր: Միայնություն: «Հեռվություն»: Ի՜նչ սարսափելի հեռվություն: Մարդ կարողանար սպանել այս միայնությունը: Տա՛ աստված, որ ուժգին սիրեք… Հանդիպում ես, ծանոթանում, բաժանվում: Հավիտենական շրջապտույտ: Եվ հոգումդ վերստին դատարկություն է ու միայնություն: Եվ թախիծ: Հոգնածություն մահացու հոգնածություն: Ինձ թվում է, թե ես մեռնում եմ: Ուզում եմ, որ երբ կմեռնեմ, և շուրջս մահվան լռությունը կտիրի գերեզմանիս վրա, հանկարծ, բայց աննկատելի երաժշտություն հնչի, որ ճերմակ շորերով մի աղջիկ բերկրալից խաղաղ տրտմությամբ լի, մի եղանակ նվագի անիրականալիի, հեռավորի, առհավետ հեռավորի մասին: Որ շուրջս ծաղկեն փաղքուշ պայծառ անմոռուկներ, ինչպես լուսավոր տխրության և մեղմ ուրախության մեղեդի:
Ախ նորից այս տաղտկալին, աշնանայինը, հնազանդն ու մորմոքունը, սիրտ ճմլողը: Հավերժորե՜ն հավերժորե՜ն:

Մարդ ազատվեր սրանից, այս անբացատրելի, այս տարօրինակ տխրությունից: Այս սարսափելի հոգնածությունից: Այս տաղտուկից …»



ԿԵՆՍԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ


Վահան Տերյան (իսկական անունը՝ Վահան Սուքիասի Տեր-Գրիգորյան)՝ նշանավոր հայ բանաստեղծ ու հասարակական գործիչ է։ Ծնվել է 1885թ հունվարի 28-ին Ախալքալաքի Գանձա գյուղում՝ հոգեւորականի ընտանիքում։ 1897թ Տերյանը մեկնում է Թիֆլիս, ուր սովորում էին այդ ժամանակ իր ավագ եղբայրները։ Եղբայրների մոտ ապագա բանաստեղծը սովորում է ռուսերեն ու պատրաստվում ընդունվելու Մոսկվայի Լազարյան ճեմարան։ 1899թ Տերյանը ընդունվում է Լազարյան ճեմարան, ուր ծանոթանում է Ալեքսանդր Մյասնիկյանի, Պողոս Մակինցյանի, Ցոլակ Խանզադյանի եւ այլ՝ ապագայում հայտնի դարձած, անձնավորությունների հետ։ Ավարտում է Լազարյան ճեմարանը 1906թ, այնուհետեւ ընդունվում Մոսկվայի համալսարան, որից կարճ ժամանակ հետո ձեռբակալվում է հեղափոխական գործունեության համար ու նետվում Մոսկվայի Բուտիրկա բանտը։

1908թ Թիֆլիսում լույս է տեսնում Տերյանի ստեղծագործությունների "Մթնշաղի անուրջներ" ժողովածուն, որը շատ ջերմ է ընդունվում թե՛ ընթերցողների, եւ թե՛ քննադատների կողմից։ 1915 «Մշակ» թերթում հրատարկվում է բանաստեղծի հայրենասիրական բանաստեղծությունների «Երկիր Նաիրի» շարքը։

1917 հոկտեմբերին Տերյանը ակտիվորեն մասնակցում է բոլշեւիկյան հեղափոխությանը եւ այն հաջորդած քաղաքացիական պատերազմին։ Լենինի ստորագրությամբ մանդատով մասնակցում է Բրեստի խաղաղ պայմանագրի ստորագրմանը։ 1919 Տերյանը՝ լինելով Համառուսական Կենտրոնական Գործկոմի անդամ, առաջադրանք է ստանում մեկնել Թուրքեստան (այժմյան միջինասիական հանրապետություններ), սակայն ծանր հիվանդության պատճառով ստիպված է լինում մնալ Օրենբուրգում, ուր եւ վախճանվում է 1920թ հունվարի 7-ին։

22 January 2018

12 Մաթեմատիկական հավելված ավագ դպրոցի սովորողների համար

12 Մաթեմատիկական հավելված ավագ դպրոցի սովորողների համար

1. Algebra Touch
Հանրահաշվից որոշ բանե՞ր ես մոռացել։ Algebra Touch-ը կթարմացնի ձեր գիտելիքները՝ հիմնվելով սենսորային տեխնիկայի վրա։

2. 3D Geometry
3D Geometry-ն հավելված է երկրաչափական պատկերներ դիտարկելու և շահարկելու համար։

3. Math Studio
Ներբեռնեք Math Studio-ի անվճար առցանց տարբերակը՝ ապագայի հաշվիչ, հարյուրավոր մաթեմատիկական հատկություններով, որոնք իրենց մեջ ներառում են պարզ մաթեմատիկան, նախնական հանրահաշիվը, հանրահաշիվը, եռանկյունաչափությունը, նախնական թվաբանությունը, թվաբանությունը, գծային մաթեմատիկան և վիճակագրությունը։

4. Math Ref
Math Ref-ը մրցանակ շահած ուսումնական հավելված է։ Կարող եք գտնել 1400-ից ավելի բանաձևեր, պատկերներ և օրինակներ, որոնք կոգնեն ձեզ մաթեմատիկայում, ֆիզիկայում, քիմիայում, և այլն։ Միավորի փոխարկիչը, քառակուսային որոշիչը և այլ նմանատիպ գործիքները թույլ են տալիս արագ կատարել անհրաժեշտ հաշվարկները:

5. Calcbot
Calcbot-ը խելացի հաշվիչ և միավորի փոխարկիչ է, որն իր մեջ ներառում է հաշվարկների հեշտ կարդացվող պատմություն, արտահայտության դիտում, և շատ ավելին:

6. Wolfram Calculus Course Assistant
Հաշվա՞րկ է պետք: Այդ դեպքում ձեզ անհրաժեշտ է Wolfram Calculus Course Assistant-ը: Այս հաշվարկներ անելու համար նախատեսված հավելվածը, որը համաշխարհային առաջատար մաթեմատիկական ծրագրերից է, կօգնի ձեզ տնային աշխատանքների ժամանակ առաջացած խնդիրները լուծելու, թեստեր գրելու և հաշվարկների հասկացությունները սովորելու համար:

7. iCross
ICrosss-ը յուրահատուկ ուսումնական հավելված է, որը կօգնի սովորել երկրաչափությունն ավելի հեշտ և զվարճալի ձևով։

8. Isosceles
Isosceles-ը հիանալի երկրաչափական պատկերներ նկարելու գործիք է և՛ սովորողների, և՛ ուսուցիչների, և՛ պրոֆեսիոնալների համար։

9. Geometry Pad
Geometry Pad-ի հետ դուք կարող եք ստեղծել երկրաչափական պատկերներ, փոփոխել դրանց հատկությունները, և հաշվել չափանիշները: Պատկերները տեղադրված են ուղղանկյունաձև կոորդինատային համակարգով, պտտվող և մեծացվող աշխատասեղանի վրա:

10. Math.
Բեռնեք, կամ փնտրեք ձեր ուսուցչի ամբողջական գրադարանը, որն իր մեջ ներառում է 50-ից ավելի դասընթացներ տարրական, միջին և ավագ դպրոցների մաթեմատիկայի համար, ինչպես նաև քոլեջի մաթեմատիկա, և ստանդարտացված թեստի նախապատրաստական օրինակներ:

11. MathBoard
MathBoard-ը բարձր կարգավորված մաթեմատիկական հավելված է բոլոր տարիքի դպրոցականների համար: Սկսած մանկապարտեզում գումարման և հանման խնդիրներից մինչև տարրական դպրոց, որտեղ բազմապատկում և բաժանում սովորելը կարող է իսկական մարտահրավեր լինել: MathBoard-ը թույլ կտա կարգավորել հավելվածը և համապատասխանեցնել այն երեխայի/ուսանողի ունակություններին:

12. DragonBox Algebra

DragonBox Algebra 5+-ը հիասքանչ է ձեր երեխաների համար՝ սկսելու սովորել մաթեմատիկա և հանրահաշիվ: 5 տարեկան երեխաները կարող են հեշտությամբ սկսել հասկանալ գծային հավասարումների լուծման հիմնական գործընթացներն՝ առանց հասկանալու, որ նրանք սովորում են: Խաղը ինտուիտիվ է, զարգացնող և զվարճալի: Այն թույլ է տալիս յուրաքանչյուրին սովորել պարզ հանրահաշիվն իր ինքնուրույն տեմպով:

Անգլերենից թարգմանությունը՝ Լիանա Վահանյանի:
Աղբյուր՝ www.educatorstechnology.com

Հունվարի 23